DAS rechtsbijstand en de dekking voor erfrecht en schenkingen
Een erfenis regelen is al ingewikkeld genoeg zonder dat je ook nog eens over juridische hulp hoeft na te denken.
Toch is dat precies wat je nodig hebt bij erfrechtelijke kwesties. DAS Rechtsbijstand biedt specifieke modules voor erfrecht en schenkingen, maar hoe werkt dat precies?
Wat dekt een polis en wat niet? We duiken in de wereld van erfrecht en leggen uit hoe je je zaakjes het beste kunt regelen.
Erven zonder testament
Stel: je vader overlijdt plotseling en hij heeft nooit een testament opgesteld. Wat nu? Dan volgt de wet.
Zonder testament bepaalt het wettelijk erfrecht wie wat krijgt. Je bent dan niet vrij om te doen wat je wilt. De wet kent vier groepen erfgenamen: eerst de echtgenoot en kinderen, daarna de ouders, broers en zussen, dan grootouders en tot slot overgrootouders.
Pas als er niemand in die groepen is, erfde de Staat der Nederlanden.
Veel mensen denken dat hun partner alles krijgt, maar dat klopt niet. Zonder testament gaan de kinderen automatisch delen. Je partner krijgt een deel, de kinderen de rest. Dat kan leiden tot praktische problemen: je partner kan niet zomaar het huis verkopen zonder toestemming van de kinderen. Dit wettelijke stelsel is soms onhandig, maar het is wel de basis.
Wettelijk erfrecht: groepenstelsel
Het wettelijk erfrecht werkt met een groepenstelsel. De eerste groep is de echtgenoot en de kinderen.
Als er geen kinderen zijn, erf de echtgenoot alles. Zijn er wel kinderen?
Dan delen de langstlevende partner en de kinderen de erfenis. De kinderen krijgen elk een kindsdeel. Dit deel is niet direct opeisbaar, maar het blijft staan totdat de langstlevende partner overlijdt. De tweede groep bestaat uit de ouders, broers en zussen.
Als de overledene geen partner of kinderen had, erven deze familieleden. De derde groep is de grootouders.
De vierde groep zijn de overgrootouders. Is er niemand in die vier groepen? Dan erfde de Staat der Nederlanden. Dit klinkt simpel, maar in de praktijk kan het flink wat discussie opleveren.
Ervenis naar langstlevende: de wettelijke verdeling
Bij een echtgenoot en kinderen geldt de wettelijke verdeling. De langstlevende partner krijgt de hele erfenis, maar de kinderen krijgen een vordering op de langstlevende.
Die vordering is het kindsdeel. De langstlevende mag de erfenis gebruiken, maar de kinderen kunnen later alsnog aanspraak maken op hun deel. Dit voorkomt dat de erfenis direct verdeeld moet worden, maar het schept wel verplichtingen.
Stiefkinderen en pleegkinderen hebben geen wettelijk recht op erfenis. Zij moeten via een testament worden benoemd.
Ook bij hertrouwen van de langstlevende partner kunnen stiefkinderen wilsrechten hebben. Dit betekent dat ze recht hebben op een uitkering uit de erfenis van hun stiefouder. Een rechtsbijstandverzekering van DAS kan helpen bij het vaststellen van deze rechten.
Langstlevende verkwist de erfenis?
Stel: de langstlevende partner geeft het geld erdoorheen en de kinderen vrezen dat er straks niets meer over is. Wat kunnen ze doen?
De kinderen kunnen een verbod vragen aan de rechter om de erfenis te verkwisten. Dit is geen eenvoudige procedure. DAS Rechtsbijstand kan juridische hulp bieden, maar alleen als je een module erfrecht hebt afgesloten.
Zonder verzekering betaal je zelf de advocaat. De kinderen kunnen ook kiezen voor beneficiaire aanvaarding.
Dit betekent dat ze de erfenis alleen accepteren als er voldoende bezit is. Als er schulden zijn, zijn ze niet aansprakelijk. Dit is een slimme keuze als je niet zeker bent van de financiële situatie. DAS kan adviseren over deze keuze en helpen bij de afwikkeling.
Afhandelen erfenis: drie belangrijke tips
Wil je een erfenis goed afhandelen? Dan zijn er drie cruciale stappen. Ten eerste: zoek altijd uit of de overledene een testament had.
Ten tweede: overweeg beneficiaire aanvaarding als er twijfel is over de solvabiliteit.
Ten derde: besef dat kinderen nooit echt onterfd kunnen worden. Deze tips helpen je om juridische valkuilen te vermijden.
Tip 1: Zoek altijd eerst uit of de overledene een testament had
Het Centraal Testament Register is je beste vriend. Via dit register kun je zien of er een testament bestaat en waar het ligt. Dit is essentieel, want zonder testament geldt het wettelijk erfrecht.
Als er wel een testament is, moet je weten wat erin staat.
Een testament kan afwijken van de wet en dat kan grote gevolgen hebben. Je kunt het register raadplegen via een notaris.
Dit kost ongeveer €20 tot €30. DAS Rechtsbijstand kan je helpen bij het interpreteren van het testament. Als je een polis met erfrecht-dekking hebt, worden deze kosten vaak vergoed. Zonder verzekering ben je zelf verantwoordelijk voor de kosten.
Tip 2: Beneficiaire aanvaarding
Beneficiaire aanvaarding is een veilige keuze als je niet zeker bent van de financiële situatie van de overledene.
Je accepteert de erfenis alleen als er voldoende bezit is. Als er schulden zijn, ben je niet persoonlijk aansprakelijk.
Dit voorkomt dat je met je eigen geld moet betalen voor de schulden van de overledene. Er is één belangrijke waarschuwing: neem geen spullen mee als je beneficiair aanvaardt. Een theelepeltje of fotoalbum meenemen kan al leiden tot zuiver aanvaarden. Dat betekent dat je automatisch alle schulden overneemt.
DAS Rechtsbijstand kan je adviseren over hoe je dit voorkomt. Een polis met erfrecht-dekking kost ongeveer €10 tot €15 per maand extra.
Tip 3: Kinderen kunnen nooit echt 'onterfd' worden
Veel ouders denken dat ze hun kinderen kunnen onterven. Dat klopt niet helemaal.
Kinderen hebben altijd recht op hun legitieme portie. Dit is de helft van wat ze wettelijk zouden hebben geërfd. Ze kunnen binnen vijf jaar na het overlijden beroep doen op dit recht. Erfgenamen moeten schenkingen opgeven voor de berekening van de legitieme portie.
Een kind kan een aanvullend beroep doen als het erfdeel lager is dan de legitieme portie. Dit kan leiden tot extra uitkeringen.
DAS Rechtsbijstand kan helpen bij het berekenen en opeisen van de legitieme portie, waarbij het goed is om te weten wat de wachttijden bij DAS voor directe dekking zijn.
Zonder verzekering moet je dit zelf regelen, wat flink wat juridische kennis vereist.
Ook interessant voor je
Naast erfrecht zijn er andere onderwerpen die relevant zijn. Denk aan schenkingen, die ook van invloed kunnen zijn op de legitieme portie.
Of aan de afwikkeling van een nalatenschap met schulden. DAS Rechtsbijstand biedt modules voor verschillende onderwerpen, waaronder hulp bij erfrecht en schenkingen.
Checklist nalatenschap afhandelen
- Zoek het testament via het Centraal Testament Register.
- Bepaal of je beneficiair of zuiver aanvaardt.
- Check of er schenkingen zijn gedaan die van invloed zijn op de legitieme portie.
- Vraag juridische hulp als je er niet uitkomt.
Ik ben onterfd. Heb ik dan helemaal nergens recht op?
Een polis kost ongeveer €10 tot €15 per maand, afhankelijk van de dekking. Nee, je bent niet helemaal onterfd. Je hebt nog steeds recht op je legitieme portie.
Dit is de helft van wat je wettelijk zou hebben geërfd. Je kunt binnen vijf jaar na het overlijden beroep doen op dit recht.
Johanna's broer maakt moeders overlijden nóg verdrietiger
DAS Rechtsbijstand kan je helpen bij het berekenen en opeisen van deze portie. Johanna's moeder overleed en liet een testament na waarin Johanna's broer werd onterfd. De broer besloot toch aanspraak te maken op de legitieme portie. Dit leidde tot een conflict tussen de broers en zussen.
DAS Rechtsbijstand bood juridische hulp om de zaak op te lossen. Zonder verzekering had dit conflict veel duurder kunnen uitpakken.